Maatregelen werken: minder ratten in Vogelpark

ZUTPHEN – Het aantal bruine ratten dat leeft in het Vogelpark is de afgelopen jaren afgenomen. Maar het is nog te vroeg om de bestrijding te beperken tot uitsluitend preventieve maatregelen. Dringend advies aan parkbezoekers blijft om geen brood en ander voedsel aan de eenden te geven en ook geen eigen etensresten achter te laten. 

Door Sander Grootendorst

Dit blijkt uit antwoorden van B en W op schriftelijke vragen van gemeenteraadslid Iris Vellema (Partij voor de Dieren).
De gemeente heeft enkele “vangbakken” geplaatst en die blijken te functioneren. “In 2023 zijn er tot eind mei 17 ratten gevangen in het Vogelpark. In 2020 zijn er 75 ratten gevangen, in 2021 waren dit er 98 en in 2022 zijn in totaal 113 ratten gevangen. We zien dit jaar dus een sterke afname op deze locatie”, constateert het college.

Begin dit jaar zijn in het park snoeiwerkzaamheden verricht die ervoor moeten zorgen dat de bruine ratten minder schuilplaatsen tot hun beschikking hebben. Vellema merkt op dat dit dan weer nadelig kan uitpakken voor andere dieren, zoals vogels, maar volgens B en W zijn de maatregelen vóór het broedseizoen genomen en blijven er genoeg plekken voor andere dieren over. Het college stelt dat “de combinatie van beschutting, water en voedsel zoveel mogelijk wordt ingeperkt”. 

Gedrag
In dat kader is het van belang dat bezoekers geen brood voeren aan de watervogels. “We zetten volop in op preventie door regelmatig “niet-voeren”-borden te plaatsen. Ons plan is om deze boodschap ook via het gemeentenieuws en socialemediakanalen te verspreiden. Gemeentelijke prullenbakken worden zeer frequent geleegd.” “Het grootste probleem”, aldus B en W, “zit in het gedrag van mensen die etensresten niet in prullenbakken stoppen, maar klakkeloos in de openbare ruimte achterlaten.” De gemeente zet vrijwilligers in die de rotzooi opruimen. B en W bevestigen Vellema’s indruk dat er meer afval naast prullenbakken en containers wordt neergezet nu Circulus Berkel de grijze container minder vaak leegt.

In de vangbakken vinden de bruine ratten de dood en er bestaat gevaar dat andere dieren erin belanden, bijvoorbeeld egels, al is dat tot op heden niet gebeurd, verzekeren B en W. Maar stoppen met de vangbakken, zoals Velema suggereert, is niet aan de orde. Daarvoor zijn er toch nog te veel ratten.

De dieren houden zich op meer plekken in Zutphen op en hun aantal wisselt. “Ze zitten vooral in de oudere wijken, zoals het Waterkwartier en de binnenstad. Daar is meer nestgelegenheid, onder meer door loze ruimtes in en onder woningen.” De gemeente zet een ongediertebestrijder in die de situatie monitort en op basis daarvan worden maatregelen al dan niet aangepast.

Rattengif
Sinds 1 januari van dit jaar mogen particulieren in Nederland geen rattengif meer kopen, mede omdat het in de natuurlijke kringloop terecht komt en bijvoorbeeld uilen het gif óók binnenkrijgen. Onduidelijk is nog wat de invloed van het verbod is op het aantal ratten. Ondanks de inzet van gif is het altijd een algemene diersoort gebleven. Het succes is te danken aan het grote aanpassingsvermogen van het oorspronkelijk uit Azië afkomstige knaagdier.