Eeuwenoude schoolboekjes uit de Librije onderzocht

ZUTPHEN - In de Zutphense Librije, een van de twee laatste volledig intacte kettingbibliotheken ter wereld, bevinden zich talloze zeldzame boeken. Een bijzondere categorie vormen de 16de-eeuwse schoolboekjes, waarvan er ruim honderd zijn bewaard gebleven.

Ze zijn uitzonderlijk en intrigerend omdat ze intensief zijn gebruikt en vol met notities (‘glossen’) en kleine tekeningen staan van ijverige (en soms verveelde) studenten uit de 16e eeuw. Naar het gebruik van deze schoolboekjes is een verkennend onderzoek gedaan door masterstudenten Boekgeschiedenis aan de Rijksuniversiteit Groningen, onder begeleiding van hoogleraar Sabrina Corbellini. Een van de bevindingen was dat de gebruikers geleerde mensen moeten zijn geweest. De ‘glossen’ tussen de regels waren vaak toelichtingen bij en synoniemen van woorden, terwijl de aantekeningen in de marge heel verschillend van inhoud bleken te zijn. En een student telde wel vier of vijf verschillende handschriften in het boekje dat hij onderzocht. 

Verder onderzoek
Deze bevindingen roepen de vraag op of nader onderzoek kan reconstrueren hoe het onderwijs aan de Latijnse School in Zutphen verliep en wat leraren destijds belangrijk vonden. De studenten onder leiding van prof. Corbellini hebben een eerste aanzet gegeven om de vele aantekeningen en andere gebruikerssporen in de boekjes beter te begrijpen. Verder onderzoek, inclusief een publicatie, zal in de nabije toekomst plaatsvinden.